Ne yapar, ne yapmaz
Neden soruma bir cevap metni yazmıyorsunuz?
Çünkü vergide yanlış cümlenin bedelini biz değil, imzayı atan meslek mensubu öder. Ürün cümle üretmez: gösterdiği her satır korpusta duran bir künyedir — madde, tebliğ, özelge, karar ya da makale. Bir dil modeli akıcı ve yanlış bir paragraf yazabilir; künyenin böyle bir kabiliyeti yoktur.
Pratik farkı şudur: size “şu şekilde işlem yapılır” denmez, hangi maddenin bugün ne dediği ve ne zaman değiştiği gösterilir. Değerlendirme sizin.
Arama ve denetim uçlarında dil modeli çağrısı yoktur — korpus SQL ve tam metin indeksiyle sorgulanır.Bu bir hukuki mütalaa mı?
Hayır. Ürün olgu ve tarih gösterir; “bu geçersizdir”, “bu dava kazanılır” gibi bir değerlendirme üretmez. Denetimdeki kırmızı ve sarı işaretler kontrol edilecek yerleri gösterir, kararı vermez.
Aynı disiplin tarihlerde de geçerli: metindeki tarihler sıralanır, hesaplanmaz. “Dava açma süresi dolmuş” demek hukuki bir değerlendirmedir; tarihleri dizmek ise olgudur.
Aradığım kararı bulamadınız — yok mu demek?
Hayır, “bizde yok” demek. Korpusun sınırı ile gerçeğin sınırı aynı şey değildir ve ürün bu ikisini birbirine karıştırmaz. Danıştay korpusumuzda bulunmayan bir karar için “böyle bir karar yoktur” denmez.
Aynı şekilde korpus dışı bir kanuna (örneğin TCK, CMK) yapılan atıf “korpusta yok” işaretlenir — bu “atıf yanlış” demek değildir. Tanımlayıcısı olmayan atıflar (“GİB’in bir özelgesinde…”) doğrulanamaz ve gri işaretlenir. Uydurma kesinlik verilmez.
Bir tebliğin ne zaman yürürlüğe girdiğini nereden biliyorsunuz?
Belgenin kendi yürürlük maddesinden. Yayım günü ile yürürlük çoğu zaman aynı değildir: bir tebliğ 21 Ağustos’ta yayımlanıp 1 Temmuz’dan geçerli olabilir.
Tarih hesaplanmaz. “Yayımını izleyen ayın başında” diyen bir hükmün tarihini hesaplayıp yazmak, belgede yazmayan bir tarihi belgeye mal etmek olurdu; öyle hallerde hükmün kendi cümlesi olduğu gibi gösterilir. Hüküm hiç yoksa uydurulmaz.
Ölçüldü: 568 Cumhurbaşkanı/Bakanlar Kurulu kararının 455’inde hüküm var, 81’i geriye yürüyor. Tebliğlerde 2.450 belgenin 546’sı — kalanında hüküm gerçekten yok.Yazdıklarınıza ne oluyor
Aramalarım kaydediliyor mu?
Sorgu metni, hangi konuların korpusta karşılıksız kaldığını görmek için tutulur; ancak kimliğe bağlanmaz: IP adresi, oturum bilgisi ya da hesap bilgisi yazılmaz. Üyeyken de üye değilken de aynıdır.
Aradığınız kelimeler Google’a da gitmez. Sitede reklam gösterilmesi için Google’ın betiği kullanılıyor; o betik yalnızca çerez rızası verirseniz ve yalnızca arama dışındaki sayfalarda yükleniyor. Arama yüzeylerinde (Özelge, Mevzuat, Karar, Literatür) üçüncü taraf betiği hiç yoktur — sayfanın adresi sorgunuzu taşıdığı için.
Arama günlüğüne yalnızca sorgu, ürün ve dönen sonuç sayısı yazılır. Reklam betiği arama sayfalarına hiç konmuyor (KVKK metni, 8. bölüm).Denetime yapıştırdığım metin ya da yüklediğim dosya saklanıyor mu?
Hayır. Metin de dosya da sunucuda yalnızca bellekte çözülür, sonuç döndürülür ve atılır — hiçbir dosyaya ya da veritabanına yazılmaz. Yüklenen PDF/Word diske hiç inmez.
Verilerim yapay zekâ eğitiminde kullanılıyor mu?
Hayır — ve bunun sebebi bir taahhüt değil, mimari: metniniz bir dil modeline hiç gitmiyor. Denetim, arama ve dayanak uçları korpusu doğrudan sorgular; dışarıya gönderilen bir istem yoktur.
Kota, ücret ve dosya
Arama yapmak kotamı tüketir mi?
Hayır. Arama kota tüketmez. Korpusun güvenilirliğini gösteren şey aramanın kendisidir; onu sayaca bağlamak kullanıcıyı her sorgudan önce tereddüde düşürürdü. Kota, sunucuya sorgu başına sürekli maliyet çıkaran işlerde tutulur: denetim ve takip.
Dosyaya (kişisel arşivinize) kayıt da kota tüketmez.
Hesaplama araçları neden her zaman ücretsiz?
Ölçülebilir bir sebeple: bu araçlar tamamen tarayıcınızda çalışır. Korpusa dokunmaz, sunucuya sorgu göndermez, veri saklamaz — dolayısıyla sorgu başına maliyeti yoktur. Üyelik açık olsa bile erişime açık kalırlar.
Hangi dosya biçimlerini okuyorsunuz? Taranmış PDF neden olmuyor?
Denetim PDF ve Word (.docx) okur; dosyayı metin kutusuna sürüklemeniz yeter. Biçim, dosya adına ya da uzantıya değil içeriğe bakılarak anlaşılır.
Taranmış (görüntü) PDF’ler okunmaz, çünkü OCR yapmıyoruz. Böyle bir belgeden yarım metin çıkarıp denetlemek, sayfada “atıf bulunamadı” yazdırıp belgeyi temiz gösterirdi — sessiz ve tehlikeli bir hata. Onun yerine açıkça “çıkaramadık” denir.
Çıkan metin doğrudan denetlenmez; kutuya yazılır ve “Denetle”ye siz basarsınız. Neyin denetleneceğini görmeden denetlemek, kara kutuya güvenmek olurdu. Word’de değişiklik takibiyle silinmiş metin denetlenmez; dipnot ve başlıklar denetlenir.
Veri nereden geliyor
Korpus ne sıklıkla tazeleniyor?
Her gece. Resmî Gazete’de o gün ne çıktığını ve kaçının vergiyle ilgili sayıldığını gün gün görebilirsiniz — bu sayfa aynı zamanda tazelemenin çalıştığının kanıtıdır. Sunucu erişilemezse durum sayfası son başarılı tazelemeyi ve korpus sayaçlarını gösterir.
Elinizde tam olarak ne var?
GİB vergi mevzuatı (kanun, madde, tebliğ, sirküler, iç genelge, BKK, CBK, Resmî Gazete), Danıştay vergi kararları, GİB özelgeleri, VDK Danışma Komisyonu kararları ve vergi literatürü künyeleri. Sayıların güncel hâli Hakkında sayfasında korpustan canlı okunur.
Her ürün sayfasının altında ayrıca kendi “Kapsam ve sınırlar” kutusu vardır: o sayfanın neyi doğrulayıp neyi doğrulayamadığı orada yazılıdır.
Literatürde makalenin tam metni var mı?
Hayır, künye var: başlık, yazar, dergi, yıl ve mümkün olduğunda kaynak bağlantısı. Ürün neyin nerede yazıldığını gösterir; metnin kendisini yayıncısından edinirsiniz.
Cevabını bulamadınız mı?
Ürünün nasıl çalıştığını ve neden böyle kurulduğunu Hakkında sayfasında ayrıntılı anlattık. Sorunuz orada da yoksa bize yazın — eksik kalan soruları bu sayfaya ekliyoruz.