Hatalı hesaba yapılan kaydın düzeltilmesi

Hatalı kayıtların düzeltilmesiBir tutar yanlış hesaba ya da yanlış tutarla kaydedildiğinde

Olay

Muhasebeci 120.000 TL'lik satıcı ödemesini 320 Satıcılar yerine yanlışlıkla 120 Alıcılar hesabına kaydetti; hata iki ay sonra, berat verildikten sonra fark edildi.

Muhasebe kaydı

  1. Yanlış kaydın iptali — ters kayıt
    Borç
    • 102Bankalar120.000 TL
    Alacak
    • 120Alıcılar120.000 TL
  2. Doğru kaydın yapılması
    Borç
    • 320Satıcılar120.000 TL
    Alacak
    • 102Bankalar120.000 TL

Dikkat

Kayıt SİLİNMEZ, KAZINMAZ: hata yeni bir kayıtla (ters kayıt ya da düzeltme kaydı) giderilir; e-defterde beratı verilmiş ay değiştirilemez, düzeltme fark edildiği ayda yapılır. Hata bir vergi beyanını etkilediyse kaydı düzeltmek yetmez, beyanname de düzeltilir.

Vergisel değerlendirme

Yanlış kayıtlar ancak muhasebe kurallarına göre düzeltilir: kâğıt defterde yanlış rakam okunacak biçimde çizilip doğrusu yazılır, kazıntı ve silinti yapılmaz (213 sayılı Kanun madde 217); kazınmış defter usulsüzlük cezasına ve ispat gücünün kaybına yol açar. Kayıtlar on gün, muhasebe fişi kullananlarda kırk beş gün içinde işlenir (madde 219).

E-defterde berat verilmiş dönem değiştirilemez; düzeltme, fark edildiği ayda ters kayıt ve doğru kayıtla ya da tek bir düzeltme kaydıyla yapılır. Bilanço hesapları arasındaki hata vergi matrahını değiştirmez; hata gelir, gider ya da KDV'yi etkilemişse ilgili beyanname de düzeltilir, gerekiyorsa pişmanlıkla (madde 371).

Yanlış yapılan kayıt

Hatalı satırı defterden silip doğrusunu yazmak
Borç
  • 320Satıcılar120.000 TL — eski satır silindi
Alacak
  • 102Bankalar120.000 TL

Neden yanlış: Silme ve kazıma kayıt düzenine aykırıdır: e-defter beratıyla defter uyuşmaz, kâğıt defterde usulsüzlük cezası kesilir ve defterin delil değeri tartışılır hâle gelir. Doğrusu iz bırakan düzeltme kaydıdır.

Bu şema şu soruların cevabı

  • Yanlış hesaba yapılan kayıt nasıl düzeltilir
  • Yevmiye defterinde hata düzeltme nasıl yapılır
  • Ters kayıt mı tek düzeltme kaydı mı
  • E-defterde geçmiş aya ait kayıt düzeltilebilir mi
  • Düzeltme kaydı hangi tarihle yapılır
  • Kayıt hatası vergi ziyaı sayılır mı
  • Yanlış tutarla yapılan kayıt nasıl düzeltilir

Şema bizim düzenlememiz, dayanak resmî metin. Hesap planı ve madde metinleri kaynağından gelir; kaydın hangi hesaplara işleneceği ise yaygın uygulamadır ve işletmenizin hesap planına göre değişebilir. Yukarıdaki maddelerin bugünkü hâlini Mevzuat AI'da, aynı konuda idarenin ne dediğini Özelge AI'da görebilirsiniz.

← Bütün kayıt şemaları