YayıneviEğitimMarket

İhtirazi kayıtla beyan

Hatalı kayıtların düzeltilmesiTartışmalı bir tutar beyan edilirken

Olay

Şirket, idarenin istisna dışı saydığı 3.000.000 TL'lik kazancı beyannamesine dahil etti ama 750.000 TL vergiyi ihtirazi kayıtla beyan edip ödedi ve 30 gün içinde dava açtı.

Muhasebe kaydı

  1. Tartışmalı verginin tahakkuku
    Borç
    • 689Diğer Olağandışı Gider ve Zararlardava sonucuna kadar KKEG olarak izlenir
    Alacak
    • 360Ödenecek Vergi ve Fonlar

Dikkat

Mükellef KENDİ BEYAN ETTİĞİ vergiye kural olarak dava açamaz; istisnası ihtirazi kayıttır ve kayıt BEYAN ANINDA konulmalıdır — sonradan konulamaz. Kayıt tek başına tahsilatı durdurmaz.

Vergisel değerlendirme

Mükellef kendi beyanına dayanan vergiye kural olarak dava açamaz (213 sayılı Kanun madde 378); istisnası ihtirazi kayıttır. Kayıt beyanname verilirken konulur, sonradan konulamaz; tahakkuktan itibaren 30 gün içinde dava açılır. Kayıt tahsilatı durdurmaz; dava kazanılırsa vergi faiziyle iade edilir.

Muhasebede tartışmalı vergi ödenene kadar 360'ta borç, ödendikten sonra dava sonucuna kadar kanunen kabul edilmeyen gider ya da vergi dairesinden alacak olarak izlenir. Beyan edilmeyip sonradan tarh edilse ceza ve gecikme faizi doğardı; ihtirazi kayıt cezasız itiraz yoludur. Elektronik beyannamede kayıt ilgili kutucuk işaretlenerek konur.

Yanlış yapılan kayıt

Kaydı koymadan beyan edip sonradan dava açmaya çalışmak
Borç
  • 689Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar750.000 TL
Alacak
  • 360Ödenecek Vergi ve Fonlar750.000 TL — ihtirazi kayıtsız beyan

Neden yanlış: Beyanname ihtirazi kayıtsız verilince vergi kendi beyanına dayanır ve dava yolu kapanır; düzeltme yolu da yalnız vergi hatası için işler, hukuki uyuşmazlık için değil. 750.000 TL kesinleşir.

Bu şema şu soruların cevabı

  • İhtirazi kayıt nedir ne işe yarar
  • Beyan ettiğim vergiye dava açabilir miyim
  • İhtirazi kayıt nasıl konur
  • İhtirazi kayıt tahsilatı durdurur mu
  • Kayıt konmadan beyan edilen vergi dava edilebilir mi
  • Dava kazanılırsa ödenen vergi iade alınır mı
  • İhtirazi kayıtla beyan kaydı nasıl yapılır

Şema bizim düzenlememiz, dayanak resmî metin. Hesap planı ve madde metinleri kaynağından gelir; kaydın hangi hesaplara işleneceği ise yaygın uygulamadır ve işletmenizin hesap planına göre değişebilir. Yukarıdaki maddelerin bugünkü hâlini Mevzuat AI'da, aynı konuda idarenin ne dediğini Özelge AI'da görebilirsiniz.

← Bütün kayıt şemaları