Peşin ödenen gider
Olay
1 Ekim'de bir yıllık işyeri sigortası için 120.000 TL peşin ödendi. Bu yıla düşen kısım üç ay: 30.000 TL; kalan 90.000 TL gelecek yıla ait.
Muhasebe kaydı
- Peşin ödemeBorç
- 180Gelecek Aylara Ait Giderler
- 191İndirilecek KDV
Alacak- 100Kasaveya 102
- Ait olduğu dönemde gidere alınmasıBorç
- 770Genel Yönetim Giderleri
Alacak- 180Gelecek Aylara Ait Giderler
Dikkat
Gider AİT OLDUĞU DÖNEMDE yazılır; peşin ödemenin tamamını ödeme yılında gider yazmak matrahı yanlış döneme taşır. Bir yılı aşan kısım 280'de izlenir. Peşin TAHSİL edilen gelir de 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler'de bekletilir.
Vergisel değerlendirme
Gider ait olduğu dönemde yazılır (dönemsellik): peşin ödenen tutarın gelecek döneme düşen kısmı 180'de bekletilir, ait olduğu aylarda gidere alınır; bir yılı aşan kısım 280'e gider (213 sayılı Kanun madde 283). Peşin ödeme yapılmış olması gideri erkene çekmez.
Peşin TAHSİL edilen gelir için kural simetriktir: 380 ve 480'de bekletilir (madde 287). Sigorta priminde KDV yoktur; kira gibi KDV'li peşin ödemelerde KDV fatura döneminde bütünüyle indirilir, gider ise aylara yayılır. Dönem sonunda bu aktarım yapılmazsa yıllık ve geçici vergi matrahı yanlış çıkar.
Yanlış yapılan kayıt
- 770Genel Yönetim Giderleri120.000 TL
- 102Bankalar120.000 TL
Neden yanlış: 90.000 TL gelecek yıla aittir; bu yıl gider yazılınca matrah 90.000 TL eksik, ertesi yıl fazla çıkar. Dönem kayması vergi ziyaı sayılır ve gecikme faiziyle istenir; ertesi yılın fazla vergisi ise ancak düzeltmeyle geri alınır.
Bu şema şu soruların cevabı
- Peşin ödenen kira nasıl kaydedilir
- 180 gelecek aylara ait giderler ne zaman çalışır
- Yıllık sigorta poliçesi hangi döneme gider yazılır
- Peşin ödeme doğrudan gider yazılabilir mi
- 280 ile 180 arasındaki fark ne
- Dönem başında hangi aktarma yapılır
- Peşin tahsil edilen gelir nereye yazılır