Uluslararası taşımacılık istisnası
Olay
Yetki belgeli nakliye şirketi İstanbul'dan Berlin'e yük taşıdı ve 800.000 TL fatura kesti. Yakıt, geçiş ve şoför giderleri için 100.000 TL KDV yüklendi ve indirimle gideremedi.
Muhasebe kaydı
- Taşıma faturası — istisna, KDV yokBorç
- 120Alıcılar800.000 TL
Alacak- 601Yurtdışı Satışlar800.000 TL
- Yakıt, geçiş ve şoför giderleri — KDV'liBorç
- 740Hizmet Üretim Maliyeti500.000 TL
- 191İndirilecek KDV100.000 TL
Alacak- 320Satıcılar600.000 TL
- İndirimle giderilemeyen KDV için iade talebiBorç
- 136Diğer Çeşitli Alacaklar100.000 TL — KDV iade alacağı
Alacak- 190Devreden KDV100.000 TL
Dikkat
İstisna TAŞIMAYI yapana ve YETKİ BELGESİNE bağlıdır: belgesiz organizatörün yurt dışı müşteriye kestiği fatura istisnadan yararlanamaz, belgeli alt yüklenicinin taşıması yararlanır. Taşımanın Türkiye'de başlayıp yurt dışında bitmesi ya da tersi, yahut transit olması gerekir; Türkiye içindeki parça taşımalar istisna dışıdır. Yüklenilen KDV tam istisna olduğu için iade edilir.
Vergisel değerlendirme
Transit ve Türkiye ile yabancı ülkeler arasında yapılan taşımacılık işleri KDV'den istisnadır (3065 sayılı Kanun madde 14); istisna, taşımanın yabancı ülkede başlayıp Türkiye'de bitmesi, Türkiye'de başlayıp yabancı ülkede bitmesi ya da transit olması hallerinde ve taşımayı fiilen yapan yetki belgeli taşımacı için uygulanır. Fatura KDV'siz düzenlenir, istisna beyannamede gösterilir.
İstisna tam istisnadır: bu işler için yüklenilen KDV indirilir, indirilemeyen kısım iade edilir (madde 32); iade hesabına yakıt, geçiş ücreti ve araç giderlerinin taşımaya isabet eden KDV'si girer. İdare, taşıma işleri organizatörlüğü belgesi olmayan şirketin yurt dışı müşteriye düzenlediği faturada istisna uygulayamayacağını, yetki belgeli alt yükleniciye yaptırılan taşımanın ise alt yüklenici yönünden istisnalı olduğunu söylüyor. Belgesiz organizatör taşımayı KDV'li faturalar, yüklendiği KDV'yi indirir.
Yanlış yapılan kayıt
- 120Alıcılar800.000 TL
- 601Yurtdışı Satışlar800.000 TL — istisna, belgesiz
Neden yanlış: İstisna belgeli taşımacıya tanınmıştır; belgesiz organizatörün faturasında KDV hesaplanmalıydı. Eksik KDV cezalı tarh edilir, iade talebi de dayanaksız kalır. Belge alınana kadar taşıma KDV'li faturalanır.
Dayanağı
- Madde 14 Transit Taşımacılık2017/10467 s. BKK ile 2017/10467 s. BKK ile oran/uygulama kararı
- Madde 32 İstisna Edilmiş İşlemlerde İndirim7104 s.K. ile ibare: “sınırlayabilir.” → “sınırlamaya; imalatçılar tarafından yapılan ihracat işlemlerinden kaynaklanan iadelerde, yüklenilen katma değer vergisi yerine sektörler itibarıyla ihracat bed…”
- Yetki belgesi olmayan organizatör istisna uygulayamaz; belgeli alt yüklenicinin taşıması istisnalıdır2025-12-01 · E-66523654-130[ÖZG-42-2025]-149871
Bu şema şu soruların cevabı
- Uluslararası nakliye KDV'den istisna mı
- Transit taşımacılıkta KDV hesaplanır mı
- Taşımacılık istisnası için yetki belgesi şart mı
- Yetki belgesi olmayan organizatör istisna uygulayabilir mi
- Uluslararası taşımada yüklenilen KDV iade alınır mı
- Yurt dışı nakliye faturası nasıl düzenlenir
- Alt yükleniciye yaptırılan uluslararası taşıma istisnalı mı