Konsinye satış

Özel sektörlerMal satılmak üzere gönderildiğinde ve satıldığında

Olay

Üretici 100 adet ürünü (maliyeti 80.000 TL) bayiye konsinye gönderdi. Bayi Mart'ta 60 adedini 90.000 TL + KDV'ye sattı ve üreticiye bildirdi.

Muhasebe kaydı

  1. Malın gönderilmesi — satış değildir
    Borç
    • 153Ticari Mallarkonsinye alt hesabı
    Alacak
    • 153Ticari Mallar
  2. Malın satıldığının bildirilmesi
    Borç
    • 120Alıcılar
    Alacak
    • 600Yurtiçi Satışlar
    • 391Hesaplanan KDV

Dikkat

Mal gönderildiğinde TESLİM GERÇEKLEŞMEZ: mülkiyet devredilmediği için ne hasılat ne vergi doğar, stok gönderenin envanterinde kalır. Gönderme anında satış yazmak hasılatı erkene çeker.

Vergisel değerlendirme

Konsinye gönderimde teslim gerçekleşmez: mülkiyet devredilmediği için ne hasılat ne KDV doğar; vergiyi doğuran olay malın bayi tarafından alıcıya teslimidir (3065 sayılı Kanun madde 2 ve 10). Sevkte irsaliye düzenlenir, fatura satış bildirildiğinde kesilir (213 sayılı Kanun madde 232).

Gönderilen mal dönem sonunda gönderenin envanterindedir; bayi tarafında nazım hesapta izlenir. Bayinin satış bildirimini geciktirmesi vergiyi geciktirmez: satış tarihi bayinin alıcıya teslim tarihidir.

Yanlış yapılan kayıt

Malı gönderirken satış faturası kesip hasılat yazmak
Borç
  • 120Alıcılarbayi
Alacak
  • 600Yurtiçi Satışlar100 adet
  • 391Hesaplanan KDV

Neden yanlış: Satılmamış 40 adet hasılat görünür; hasılat ve KDV erkene çekilir, iade gelince düzeltme zinciri başlar. Stok gönderenin envanterinden düşer ve sayımla uyuşmaz; geçici vergi de fazladan ödenir.

Dayanağı

Bu konunun bütün dayanaklarını dizelim →

Bu şema şu soruların cevabı

  • Konsinye gönderilen mal nasıl kaydedilir
  • Konsinyede hasılat ne zaman doğar
  • Mal gönderirken fatura kesilir mi
  • Konsinyede stok kimin envanterinde kalır
  • Komisyoncu sattığında hangi kayıt yapılır
  • Satılmayan mal geri gelince ne yapılır
  • Konsinye ile normal satış arasındaki fark ne

Şema bizim düzenlememiz, dayanak resmî metin. Hesap planı ve madde metinleri kaynağından gelir; kaydın hangi hesaplara işleneceği ise yaygın uygulamadır ve işletmenizin hesap planına göre değişebilir. Yukarıdaki maddelerin bugünkü hâlini Mevzuat AI'da, aynı konuda idarenin ne dediğini Özelge AI'da görebilirsiniz.

← Bütün kayıt şemaları