Seyahat acentesinde paket tur satışı

Özel sektörlerAcente yurt içi ya da yurt dışı paket tur sattığında

Olay

Bakanlık belgeli acente 100.000 TL'lik yurt içi paket tur sattı: 60.000 TL'si otel gecelemesi, 40.000 TL'si ulaşım, rehber ve yemek; faturada ayrı ayrı gösterildi. Aynı ay Yunan adalarına tur sattı, otel ve feribotu yurt dışından aldı.

Muhasebe kaydı

  1. Yurt içi paket tur faturası — konaklama ayrı gösterilir
    Borç
    • 120Alıcılar116.000 TL
    Alacak
    • 600Yurtiçi Satışlar60.000 TL — konaklama
    • 600Yurtiçi Satışlar40.000 TL — ulaşım, rehber, yemek
    • 391Hesaplanan KDV6.000 TL + 8.000 TL
  2. Tur için alınan otel ve ulaşım hizmetleri
    Borç
    • 740Hizmet Üretim Maliyeti70.000 TL
    • 191İndirilecek KDV10.000 TL
    Alacak
    • 320Satıcılar80.000 TL
  3. Yurt dışı tur — yurt dışından alınan hizmet düşüldükten sonra kalan matrah
    Borç
    • 120Alıcılartoplam bedel
    Alacak
    • 600Yurtiçi Satışlaryurt dışı hizmet bedeli — KDV yok
    • 600Yurtiçi Satışlarkalan — KDV'li
    • 391Hesaplanan KDV

Dikkat

Paket tur TEK ORANLA vergilenmez: geceleme hizmeti faturada ayrıca gösterilirse ve acente Bakanlık belgeliyse indirimli orana, ulaşım, rehberlik ve yemek genel orana tabidir; konaklama ayrı gösterilmezse tamamı genel orandır. Yurt dışı turda yurt dışından satın alınan hizmetin bedeli matraha girmez, acentenin payı ve yurt içi hizmetler KDV'lidir.

Vergisel değerlendirme

Oran, Cumhurbaşkanı kararındaki listelere göre uygulanır (3065 sayılı Kanun madde 28): geceleme hizmeti ile geceleme hizmetine aracılık indirimli listededir; idare, Bakanlıktan işletme belgesi almış acentenin faturada ayrıca gösterdiği geceleme bedelinin indirimli, paket turun diğer parçalarının genel oranda vergileneceğini söylüyor. Matrah, işlemin karşılığını oluşturan bedeldir (madde 20); acente kendi adına satıyorsa tamamı hasılattır, aracıysa yalnız komisyonu.

Yurt dışında yapılan hizmet Türkiye'de vergilendirilmez (madde 6): yurt dışı turda acentenin faturasında tüm bedel gösterilir ama yurt dışından satın alınan otel, ulaşım ve benzeri hizmet bedelleri düşüldükten sonra kalan tutar üzerinden KDV hesaplanır. Tur için alınan hizmetler hizmet üretim maliyetidir; yurt dışı tedarikçiden alınan hizmette hizmetten yurt dışında yararlanıldığından sorumlu sıfatıyla KDV de doğmaz.

Yanlış yapılan kayıt

Yurt içi paket turun tamamına indirimli oran uygulamak
Borç
  • 120Alıcılar110.000 TL
Alacak
  • 600Yurtiçi Satışlar100.000 TL
  • 391Hesaplanan KDV10.000 TL

Neden yanlış: İndirimli oran yalnız gecelemeye tanınmıştır; ulaşım, rehber ve yemek genel orandadır. 40.000 TL'lik kısım için 4.000 TL eksik KDV hesaplanır; fark faturada gösterilmediğinden acentenin cebinden cezalı tarh edilir.

Bu şema şu soruların cevabı

  • Paket turda KDV oranı kaç
  • Yurt dışı turda KDV hesaplanır mı
  • Acente hasılatı brüt mü komisyon mu
  • Paket turdaki konaklama bedeli ayrı oranla mı vergilenir
  • Yurt dışından alınan otel bedeli KDV matrahından düşülür mü
  • Tur için alınan otel ve uçak faturaları hangi hesaba yazılır
  • Acente aracılık yaparsa faturayı kim keser

Şema bizim düzenlememiz, dayanak resmî metin. Hesap planı ve madde metinleri kaynağından gelir; kaydın hangi hesaplara işleneceği ise yaygın uygulamadır ve işletmenizin hesap planına göre değişebilir. Yukarıdaki maddelerin bugünkü hâlini Mevzuat AI'da, aynı konuda idarenin ne dediğini Özelge AI'da görebilirsiniz.

← Bütün kayıt şemaları