Ciro primi
Olay
Bayi yıl içinde 10.000.000 TL'lik alım hedefini aştı; sözleşme gereği %2 ciro primi (200.000 TL) hak etti ve satıcıya 200.000 TL + %20 KDV fatura kesti.
Muhasebe kaydı
- Alıcı (bayi) — prim faturasıBorç
- 120Alıcılar240.000 TL
Alacak- 602Diğer Gelirler200.000 TL
- 391Hesaplanan KDV40.000 TL
- Satıcı — satış iskontosuBorç
- 611Satış İskontoları (-)200.000 TL
- 191İndirilecek KDV40.000 TL
Alacak- 320Satıcılar240.000 TL
Dikkat
Ciro primi asıl işlemin MATRAHINDA DEĞİŞİKLİKTİR: alıcı satıcıya fatura keser, KDV asıl malın oranıyla hesaplanır; satıcı primi satış iskontosu, alıcı gelir olarak kaydeder. Prim bedelsiz mal olarak ödense de teslimdir, aynı kuralla faturalanır.
Vergisel değerlendirme
Alım hacmine bağlı prim, daha önce yapılan teslimlerin matrahında sonradan meydana gelen değişikliktir (3065 sayılı Kanun madde 35): KDV asıl işlemin oranıyla hesaplanır, satıcı indirir, alıcı beyan eder. Prim hak edildiği dönemde tahakkuk eder; yıl sonu primi o yılın geliri ve gideridir.
Satıcı primi 611 Satış İskontoları'nda izler, net satış düşer; alıcıda diğer gelirdir. Bedelsiz mal olarak verilen prim de teslimdir: satıcı emsal bedel üzerinden fatura keser, alıcı malı stoka alır. Prim faturası Ba-Bs'de bildirilir; nakit ödeme banka aracılığıyla yapılmak zorundadır.
Yanlış yapılan kayıt
- 102Bankalar200.000 TL
- 602Diğer Gelirler200.000 TL — dekontla
Neden yanlış: Matrah değişikliği KDV'li faturayla belgelenir; faturasız prim alıcıda 40.000 TL KDV eksiği, satıcıda indirim yokluğu ve iki tarafa özel usulsüzlük cezası demektir.
Dayanağı
- Madde 35 Matrah ve İndirim Miktarlarının Değişmesi
- Madde 24 Matraha Dahil Olan Unsurlar7161 s.K. ile ibare değişti
- Madde 229 Faturanın Tarifi
Bu şema şu soruların cevabı
- Ciro primi faturasını kim keser
- Ciro primi KDV'ye tabi mi
- Ciro primi hangi KDV oranıyla faturalanır
- Ciro primi satıcıda iskonto mu gider mi
- Ciro primi alıcıda hangi hesaba yazılır
- Yıl sonu ciro primi hangi dönemin geliri
- Ciro primi yerine bedelsiz mal verilirse ne olur