Dava ve tazminat karşılığı
Olay
Eski çalışan işe iade davası açtı; avukat aleyhe sonuçlanma ihtimalini yüksek görüyor, tazminat 800.000 TL. Yıl sonunda karşılık ayrıldı; dava ertesi yıl 600.000 TL tazminatla kesinleşti ve ödendi.
Muhasebe kaydı
- Karşılığın ayrılmasıBorç
- 689Diğer Olağandışı Gider ve ZararlarKKEG olarak izlenir
Alacak- 379Diğer Borç ve Gider Karşılıkları
Dikkat
Dava karşılığı gider yazılamaz: gider, tazminat yükümlülüğü KESİNLEŞTİĞİNDE doğar. Ayrıca sözleşmeye veya kanuna dayanmayan, işletme sahibinin kusurundan kaynaklanan tazminatlar hiçbir zaman indirilemez.
Vergisel değerlendirme
Dava ve tazminat karşılığı Vergi Usul Kanunu'nun izin verdiği karşılıklardan değildir (213 sayılı Kanun madde 288): ayrılan 800.000 TL kanunen kabul edilmeyen giderdir. Gider, tazminat yükümlülüğü mahkeme kararıyla KESİNLEŞTİĞİNDE doğar; kesinleşen 600.000 TL o yıl matrahtan düşülür.
Sözleşmeye ya da kanuna dayanan, işle ilgili tazminatlar giderdir (193 sayılı Kanun madde 40); işletme sahibinin ya da yöneticinin şahsi kusurundan doğan tazminatlar ile cezai nitelikteki ödemeler hiçbir zaman indirilemez (madde 41). İşe iade tazminatının ücret niteliğindeki kısmı stopaja tabidir.
Yanlış yapılan kayıt
- 689Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar800.000 TL — olağan gider
- 379Diğer Borç ve Gider Karşılıkları800.000 TL
Neden yanlış: Kesinleşmemiş tazminat gider değildir; karşılık beyannamede matraha eklenmezse matrah 800.000 TL eksik çıkar. Ertesi yıl kesinleşen 600.000 TL de ayrıca yazılırsa fark iki katına çıkar.
Bu şema şu soruların cevabı
- Devam eden dava için karşılık ayrılır mı
- Dava karşılığı gider yazılabilir mi
- Tazminat ne zaman gider olur
- Mahkeme kararı kesinleşmeden gider yazılır mı
- Karşılık hangi hesapta izlenir
- Dava kazanılırsa karşılık ne olur
- Avukatlık ücreti hangi dönemin gideri