Fatura iskontosu, sonradan iskonto ve sadakat indirimi
Olay
Toptancı 1.100.000 TL'lik malı faturada yüzde on iskontoyla sattı. Dönem sonunda hedefi tutturan bayiye 50.000 TL + KDV ek iskonto, erken ödeyen bir başka bayiye 20.000 TL + KDV erken ödeme iskontosu verildi; her ikisi için bayiler fatura kesti.
Muhasebe kaydı
- Fatura üzerinde iskonto — matrah net tutarBorç
- 120Alıcılar1.080.000 TL
Alacak- 600Yurtiçi Satışlar1.000.000 TL
- 611Satış İskontoları (-)100.000 TL
- 391Hesaplanan KDV180.000 TL
- Sonradan verilen iskonto — alıcı fatura keser, KDV'liBorç
- 611Satış İskontoları (-)50.000 TL
- 191İndirilecek KDV10.000 TL
Alacak- 120Alıcılar60.000 TL
- Erken ödeme iskontosu — alıcının faturasıylaBorç
- 611Satış İskontoları (-)20.000 TL
- 191İndirilecek KDV4.000 TL
Alacak- 120Alıcılar24.000 TL
Dikkat
İskontonun zamanı belgeyi belirler: FATURA ÜZERİNDE gösterilen ticari teamüle uygun iskonto matraha girmez, KDV net tutar üzerinden hesaplanır. SONRADAN verilen iskonto (dönem sonu, hedef, erken ödeme) ise matrah değişikliğidir: alıcı satıcıya KDV'li fatura keser, satıcı bunu indirir. Satıcının kendi kestiği iskonto faturası belge düzenine uymaz. Fişte gösterilemeyen indirimde alıcı fatura düzenler.
Vergisel değerlendirme
Teslim ve hizmet işlemlerinde fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen ticari teamüllere uygun iskontolar KDV matrahına dahil değildir (3065 sayılı Kanun madde 25); iskonto faturada ayrıca gösterilir (213 sayılı Kanun madde 229) ve satış iskontosu olarak kaydedilir. Fatura düzenlendikten sonra verilen iskonto matrahta sonradan meydana gelen değişikliktir; değişikliğin gerçekleştiği dönemde, alıcının düzenlediği faturayla düzeltilir (madde 35).
İdare, ödeme kaydedici cihaz fişinde gösterilemeyen indirimin, indirim tutarı ve ilişkili fiş bilgileri yazılarak alıcı tarafından satıcı adına fatura düzenlenerek belgelenmesini istiyor (213 sayılı Kanun madde 233). Erken ödeme iskontosu da sonradan iskontodur ve KDV'lidir; ciro primi ise belirli bir hedefe bağlı ayrı bir menfaat olup bayinin faturasıyla aynı usulle belgelenir.
Yanlış yapılan kayıt
- 611Satış İskontoları (-)50.000 TL
- 120Alıcılar50.000 TL — KDV'siz iskonto faturası
Neden yanlış: Matrah değişikliği alıcının faturasıyla belgelenir; satıcının tek taraflı ve KDV'siz iskonto faturası alıcının indirdiği KDV'yi düzeltmez. Satıcı 10.000 TL KDV indirim hakkını kaybeder, alıcı fazla indirimle kalır; Ba-Bs de uyuşmaz.
Dayanağı
- Madde 25 Matraha Dahil Olmayan Unsurlar
- Madde 35 Matrah ve İndirim Miktarlarının Değişmesi
- Madde 229 Faturanın Tarifi
- Madde 233 Perakende Satış Vesikaları4369 s.K. (kanun kabul tarihi) ile ibare değişti
- Ödeme kaydedici cihaz fişinde gösterilemeyen indirim için alıcı, fiş bilgilerine atıfla satıcı adına fatura düzenler2021-06-07 · 64597866-250-9208
Bu şema şu soruların cevabı
- Fatura üzerindeki iskonto KDV matrahından düşülür mü
- Sonradan verilen iskonto için kim fatura keser
- Sadakat programı indirimi nasıl belgelenir
- İskonto hangi hesaba yazılır
- Ödeme kaydedici cihaz fişinde gösterilemeyen indirim ne olur
- Erken ödeme iskontosu KDV'ye tabi mi
- İskonto ile ciro primi farkı nedir