Matrah artırımı
Olay
Şirket 7440 sayılı Kanun'la 2022 kurumlar vergisi matrahını %25 artırdı: artırılan matrah 2.000.000 TL, vergi %20 = 400.000 TL; on iki taksitte ödenecek.
Muhasebe kaydı
- Artırım vergisinin tahakkuku — KKEGBorç
- 689Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar400.000 TL
Alacak- 368Vadesi Geçmiş, Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler400.000 TL
- Taksit ödemesi — katsayı farkı da KKEGBorç
- 368Vadesi Geçmiş, Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülüklertaksit
- 689Diğer Olağandışı Gider ve Zararlarkatsayı farkı
Alacak- 102Bankalar
Dikkat
Artırılan matrah üzerinden ödenen vergi GİDER DEĞİLDİR ve hiçbir vergiden mahsup edilmez; kanunen kabul edilmeyen giderdir. Artırım yapılan yılın zararının YARISI sonraki yıllarda mahsup edilemez. Taksitler süresinde ödenmezse artırımın koruması kalkar, inceleme kapısı yeniden açılır.
Vergisel değerlendirme
Matrah artırımı yapılan yıl ve vergi türü için inceleme ve tarhiyat yapılmaz (7440 sayılı Kanun madde 5); artırım oranı ve asgari tutar kanunla belirlenir, vergi %20 (şartları taşıyanlarda %15) oranıyla hesaplanır. Ödenen vergi gider yazılamaz, başka vergiden mahsup edilemez (5520 sayılı Kanun madde 11; 193 sayılı Kanun madde 41).
Artırılan yıla ait zararın yarısı izleyen yıllarda mahsup edilemez. KDV artırımı ayrı hesaplanır: yıllık hesaplanan KDV toplamı üzerinden belirli oran. Taksitler 6183 sayılı Kanun katsayısıyla ödenir; süresinde ödenmezse artırım hükümleri kaybedilir ve borç gecikme zammıyla takip edilir.
Bu konuyu hesaplayın →Yanlış yapılan kayıt
- 681Önceki Dönem Gider ve Zararları (-)400.000 TL
- 368Vadesi Geçmiş, Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler400.000 TL
Neden yanlış: Vergi hangi hesaba yazılırsa yazılsın kanunen kabul edilmeyen giderdir; 681'de KKEG işareti olmadan beyannameye eklenmezse matrah 400.000 TL eksik çıkar.
Dayanağı
- MADDE 5 Matrah ve vergi artırımı
- Madde 11 Kabul edilmeyen indirimler7577 s.K. ile bent eklendi
- Madde 41 Gider Kabul Edilmeyen Ödemeler7577 s.K. ile bent eklendi
Bu şema şu soruların cevabı
- Matrah artırımı vergisi gider yazılır mı
- Matrah artırımı hangi hesaba kaydedilir
- Matrah artırımı yapılan yıl incelenir mi
- Matrah artırımında zarar mahsubu ne olur
- KDV artırımı ile kurumlar vergisi artırımı farkı ne
- Matrah artırımı taksitleri ödenmezse ne olur
- Matrah artırımı yapılan yılın zararı devreder mi