YayıneviEğitimMarket

Nakdi sermaye artırımı indirimi

Şirketler ve ortaklarNakden sermaye artırıldığında

Olay

Şirket Mart 2026'da sermayesini 5.000.000 TL nakit artırdı; ortaklar tamamını Nisan'da bankaya yatırdı. Ticari kredi faiz oranı %50 varsayımıyla indirim: 5.000.000 × %50 × %50 × 9/12 = 937.500 TL.

Muhasebe kaydı

  1. Sermaye taahhüdü
    Borç
    • 501Ödenmemiş Sermaye (-)
    Alacak
    • 500Sermaye
  2. Taahhüdün ödenmesi
    Borç
    • 102Bankalar
    Alacak
    • 501Ödenmemiş Sermaye (-)

Dikkat

İndirim yalnız NAKDEN artırılan sermaye içindir; ayni sermaye, kâr yedeklerinden ya da geçmiş yıl kârından yapılan artırım kapsam DIŞIDIR. İndirim, sermayenin fiilen ödendiği tarihten itibaren hesaplanır.

Vergisel değerlendirme

Sermaye şirketleri nakden artırdıkları sermaye üzerinden, Merkez Bankasının son açıkladığı ticari kredi faiz oranıyla hesaplanan faizin %50'sini beyannamede indirir (5520 sayılı Kanun madde 10); yurt dışından getirilen nakitte oran %75'tir. Süre tescil tarihinden itibaren ay kesri tam sayılarak işler; indirim beş hesap dönemiyle sınırlıdır, kazanç yetersizse devreder.

Ortaklara borçların sermayeye eklenmesi, ayni sermaye, kâr yedeklerinden artırım, ortakların kredi ile koyduğu nakit ve devir-birleşmeden gelen sermaye indirim DIŞIDIR. Sermaye sonradan azaltılırsa indirim azaltılan tutar kadar düşer; kazancının çoğu faiz ve kâr payı gibi pasif gelirden oluşan şirketlerde oran düşürülür. Finans kurumları yararlanamaz.

Bu konuyu hesaplayın →

Yanlış yapılan kayıt

Ortaklara borcu sermayeye ekleyip indirim hesaplamak
Borç
  • 331Ortaklara Borçlar5.000.000 TL
Alacak
  • 500Sermaye5.000.000 TL

Neden yanlış: Sermaye nakden konulmamıştır; kanun ortaklara borçların sermayeye eklenmesini açıkça kapsam dışı bırakır. Hesaplanan 937.500 TL indirim reddedilir, cezalı tarhiyat doğar.

Bu şema şu soruların cevabı

  • Sermaye artırımında indirim nasıl hesaplanır
  • 500 ve 501 hesaplar artırımda nasıl çalışır
  • Ayni sermaye artırımı indirimden yararlanır mı
  • İndirim kaç yıl uygulanır
  • Sermaye taahhüdü ödenmezse indirim doğar mı
  • Sermaye indirimi beyannamede nasıl gösterilir
  • Kâr yoksa indirim sonraki yıla devreder mi

Şema bizim düzenlememiz, dayanak resmî metin. Hesap planı ve madde metinleri kaynağından gelir; kaydın hangi hesaplara işleneceği ise yaygın uygulamadır ve işletmenizin hesap planına göre değişebilir. Yukarıdaki maddelerin bugünkü hâlini Mevzuat AI'da, aynı konuda idarenin ne dediğini Özelge AI'da görebilirsiniz.

← Bütün kayıt şemaları