Serbest meslek makbuzu
Olay
Şirket avukattan 100.000 TL + KDV'lik hizmet aldı. Makbuzda %20 stopaj 20.000 TL, KDV 20.000 TL; avukata net 100.000 TL ödendi.
Muhasebe kaydı
- Makbuzun kaydı (hizmeti alan)Borç
- 770Genel Yönetim Giderleri
- 191İndirilecek KDV
Alacak- 320Satıcılarnet ödenecek
- 360Ödenecek Vergi ve Fonlarstopaj
Dikkat
Serbest meslek kazancında TAHSİLAT ESASI geçerlidir: makbuz tahsilatta düzenlenir. Hizmeti alan taraf için ise gider tahakkukta doğar — iki tarafın dönemi birbirini tutmayabilir ve bu normaldir.
Vergisel değerlendirme
Serbest meslek erbabına yapılan ödemeden %20 gelir vergisi stopajı kesilir (193 sayılı Kanun madde 94); kesinti ödeyenin sorumluluğundadır ve muhtasar beyannameyle beyan edilir. Makbuz (e-serbest meslek makbuzu) tahsilat anında düzenlenir (213 sayılı Kanun madde 236); erbab için kazanç tahsilat esasına bağlıdır (madde 67).
Hizmeti alan için gider tahakkukta doğar, makbuzun KDV'si indirilir. Avukatlık ve benzeri hizmetlerde KDV tevkifatı genel olarak yoktur; ancak belirlenmiş alıcılara verilen bazı danışmanlık hizmetlerinde 9/10 tevkifat uygulanır. Erbabın şirket olması hâlinde stopaj yapılmaz, fatura düzenlenir.
Bu konuyu hesaplayın →Yanlış yapılan kayıt
- 770Genel Yönetim Giderleri100.000 TL
- 191İndirilecek KDV20.000 TL
- 102Bankalar120.000 TL — tamamı avukata
Neden yanlış: 20.000 TL stopaj kesilmeli ve 360'a yazılmalıydı; kesilmeyen stopaj ödeyenden cezalı ve gecikme faiziyle istenir. Avukattan geri alınması ise ayrı bir uğraştır.
Dayanağı
- Madde 236 Makbuz Mecburiyeti2365 s.K. ile değiştirildi
- Madde 67 Serbest Meslek Kazancının Tespiti2010/1182 s. BKK ile 2010/1182 s. BKK ile oran/uygulama kararı
Bu şema şu soruların cevabı
- Serbest meslek makbuzu nasıl kaydedilir
- Makbuzda stopaj oranı hangi hesaba yazılır
- Avukata ödenen ücret nasıl muhasebeleştirilir
- Serbest meslek kazancında tahsilat esası ne demek
- Makbuz kesilmeden gider yazılabilir mi
- Mali müşavir ücreti hangi hesaba gider
- Brüt ve net tutar arasındaki fark nasıl kaydedilir