İkametgâhın işyeri olarak kullanılması (home ofis)
Olay
Serbest çalışan mimar kiraladığı dairenin bir odasını ofis olarak kullanıyor; yıllık kira 300.000 TL, elektrik, su ve aidat 60.000 TL + KDV. Ev sahibi gerçek kişi.
Muhasebe kaydı
- Kiralık evin işyeri kullanımı — kiranın yarısı gider, stopaj tamamındanBorç
- 770Genel Yönetim Giderleri150.000 TL — yarısı
- 689Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar150.000 TL — özel kısım, KKEG
Alacak- 102Bankalar240.000 TL — net
- 360Ödenecek Vergi ve Fonlar60.000 TL — stopaj
- Elektrik, su, aidat — yarısı giderBorç
- 770Genel Yönetim Giderleri30.000 TL
- 191İndirilecek KDV6.000 TL
Alacak- 102Bankalar36.000 TL — işe düşen kısım
Dikkat
İkametgâhın işyeri olarak kullanılması giderin YARISINI açar: kiralık evin kirasının yarısı, ısıtma ve aydınlatma giderlerinin yarısı mesleki giderdir; kendi mülkündeki evde kira yerine amortismanın yarısı indirilir. Stopaj ise kiranın TAMAMINDAN kesilir, yarısından değil. Faaliyet ayrı işyeri gerektirmiyorsa ve ev yalnız iletişim adresi olarak gösterilmişse idare evi işyeri saymıyor.
Vergisel değerlendirme
İkametgâhlarının bir kısmını işyeri olarak kullanan serbest meslek erbabı, ikametgâh için ödedikleri kiranın tamamı ile ısıtma ve aydınlatma giderlerinin yarısını, işyeri kendi mülküyse kira yerine amortismanın yarısını indirir (193 sayılı Kanun madde 68). Gerçek kişi ev sahibine ödenen kira üzerinden, gider yazılan kısımdan bağımsız olarak, tamamı üzerinden stopaj yapılır (madde 94).
Şahıs işletmesinde ise ev giderleri ticari kazançla ilgili olduğu ölçüde indirilir (madde 40); işletme sahibinin kendisi ve ailesi için yaptığı harcamalar gider kabul edilmez (madde 41). İdare, motosikletle kurye faaliyetinde ayrı işyeri gerekmediğinden ve ev yalnız iletişim adresi olarak gösterildiğinden ikametgâhı işyeri saymamış, ev giderlerini reddetmiştir.
Bu konuyu hesaplayın →Yanlış yapılan kayıt
- 770Genel Yönetim Giderleri150.000 TL
- 102Bankalar120.000 TL
- 360Ödenecek Vergi ve Fonlar30.000 TL
Neden yanlış: Stopaj ödenen kiranın tamamı üzerinden kesilir; yarısından kesince ev sahibinin geliri eksik vergilenir ve kiracı eksik kesintiden sorumlu olur. Gider yarısıyla sınırlı, kesinti tamamıyla.
Dayanağı
- Madde 68 Mesleki Giderler7194 s.K. ile parantez içi hüküm eklendi
- Madde 94 Vergi Tevkifatı7524 s.K. ile bent eklendi
- Madde 40 İndirilecek Giderler7578 s.K. ile ibare eklendi
- Madde 41 Gider Kabul Edilmeyen Ödemeler7577 s.K. ile bent eklendi
- Ayrı işyeri gerektirmeyen kurye faaliyetinde ikametgâh işyeri sayılmaz; ev giderleri indirilemez2024-06-04 · E-11355271-120.01.02.07[2022/9]-36384
Bu şema şu soruların cevabı
- Evde çalışan serbest meslek erbabı kira giderini indirebilir mi
- Home ofis elektrik ve su gideri ne kadar indirilir
- Kendi mülkündeki evi işyeri yapanın amortisman hakkı var mı
- İkametgâh işyeri sayılınca stopaj kesilir mi
- Kurye gibi işyeri gerektirmeyen faaliyette ev gideri indirilir mi
- Evin işyeri olarak kullanılan kısmı nasıl belirlenir
- Ev sahibine ödenen kiranın tamamından stopaj kesilir mi