Yazılım ve lisans alımı (haklar ve yurt dışı kesintisi)
Olay
Şirket yerli bir firmadan 500.000 TL + KDV'lik muhasebe yazılımı lisansı aldı. Ayrıca ABD'li bir firmadan özel bir yazılımın kullanım hakkını brüt 1.000.000 TL'ye satın aldı; çifte vergilendirme anlaşmasına göre yüzde on stopaj uygulandı.
Muhasebe kaydı
- Yurt içinden yazılım lisansı alımı — haklarBorç
- 260Haklar500.000 TL
- 191İndirilecek KDV100.000 TL
Alacak- 320Satıcılar600.000 TL
- Yurt dışından kullanım hakkı — stopaj ve sorumlu KDVBorç
- 260Haklar1.000.000 TL
- 191İndirilecek KDV200.000 TL
Alacak- 320Satıcılar800.000 TL — net
- 360Ödenecek Vergi ve Fonlar200.000 TL — stopaj + 200.000 TL sorumlu KDV
- Yıl sonu amortisman — üç yılBorç
- 770Genel Yönetim Giderleri500.000 TL
Alacak- 268Birikmiş Amortismanlar (-)500.000 TL
Dikkat
Satın alınan yazılım GİDER DEĞİL HAKTIR: aktifleştirilir ve amortisman listesindeki süresinde itfa edilir; yalnız süreli abonelik ödemeleri dönem gideridir. Yurt dışındaki firmadan alınan KULLANIM HAKKI gayrimaddi hak bedelidir: kurumlar vergisi stopajı (anlaşma varsa indirimli oran) ve sorumlu sıfatıyla KDV doğar. Raftan alınan paket program ticari mal gibidir, stopaj yoktur; ayrım hakkın kullanımının mı, ürünün mü alındığındadır.
Vergisel değerlendirme
Gayrimenkul gibi değerlenen haklar maliyet bedeliyle aktifleştirilir (213 sayılı Kanun madde 269) ve amortisman listesinde bilgisayar yazılımları için öngörülen sürede itfa edilir (madde 315). Süresi bir yılı aşmayan abonelik ve bakım ödemeleri gider, gelecek yıla sarkan kısmı peşin ödenmiş giderdir. Yazılımın işletme için özel olarak geliştirilmesi de maliyete girer.
Dar mükellef kurumlara ödenen gayrimaddi hak bedelleri üzerinden vergi kesintisi yapılır (5520 sayılı Kanun madde 30); çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması varsa anlaşmadaki oran uygulanır ve mukimlik belgesi aranır. Hizmetten Türkiye'de yararlanıldığından KDV, alıcı tarafından sorumlu sıfatıyla beyan edilir (3065 sayılı Kanun madde 9) ve ödendiği dönemde indirilir. Telif hakkı devri değil de çoğaltılmış ürünün alımı söz konusuysa ödeme ticari kazançtır, stopaj yapılmaz.
Bu konuyu hesaplayın →Yanlış yapılan kayıt
- 770Genel Yönetim Giderleri500.000 TL
- 191İndirilecek KDV100.000 TL
- 320Satıcılar600.000 TL
Neden yanlış: Lisans yıllarca kullanılacak bir haktır; tek yılda gider yazılınca matrah amortisman payını aşan kadar eksik çıkar. İnceleme aktifleştirir, fazla gideri cezalı geri ister; yurt dışı alımda stopaj ve sorumlu KDV de unutulmuş olur.
Dayanağı
- Madde 269 Gayrimenkuller
- Madde 315 Normal Amortisman7338 s.K. (kanun kabul tarihi) ile ibare eklendi
- Madde 30 Dar mükellefiyette vergi kesintisi7524 s.K. ile bent eklendi
- Madde 9 Vergi Sorumlusu4369 s.K. ile ibare: “kaçakçılık cezası uygulanmaz” → “vergi ziyaı cezası uygulanır”
Bu şema şu soruların cevabı
- Yazılım alımı hangi hesaba kaydedilir
- Yazılım kaç yılda amortismana tabi tutulur
- Yurt dışından alınan lisansta stopaj kesilir mi
- Lisans bedelinde sorumlu sıfatıyla KDV beyan edilir mi
- Yıllık yazılım aboneliği aktifleştirilir mi
- Gayrimaddi hak bedeli nedir
- Paket program alımında stopaj var mı
- Yazılım geliştirme hizmeti maliyete mi girer