Antrepodaki malın millileşmeden satışı (transit ticaret)

İthalat ve ihracatYurt dışından alınan mal gümrük antreposundayken ya da hiç Türkiye'ye girmeden başka bir alıcıya satıldığında

Olay

Şirket Çin'den aldığı 1.000.000 TL'lik malı İstanbul'daki gümrük antreposunda millileştirmeden başka bir Türk firmasına 1.300.000 TL'ye sattı; alıcı malı antrepodan kendisi ithal etti.

Muhasebe kaydı

  1. Yurt dışından mal alımı — antrepoya, gümrüksüz
    Borç
    • 153Ticari Mallar1.000.000 TL — antrepodaki mal
    Alacak
    • 320Satıcılar1.000.000 TL — yurt dışı satıcı
  2. Antrepoda millileşmeden satış — KDV'siz fatura
    Borç
    • 120Alıcılar1.300.000 TL
    Alacak
    • 600Yurtiçi Satışlar1.300.000 TL
  3. Satılan malın maliyeti
    Borç
    • 621Satılan Ticari Mallar Maliyeti (-)1.000.000 TL
    Alacak
    • 153Ticari Mallar1.000.000 TL

Dikkat

Antrepodaki mal henüz TÜRKİYE'YE GİRMEMİŞTİR: gümrük antrepo rejimi altındaki malın teslimi KDV'den istisnadır, fatura KDV'siz kesilir. Bu bir ihracat DEĞİLDİR; ihracat istisnası ve KDV iadesi uygulanmaz, yüklenilen KDV de yoktur. Malı antrepodan yurt içine çeken alıcı ithalat KDV'sini gümrükte öder. Satış Ba-Bs bildirimine girer.

Vergisel değerlendirme

Gümrük antrepo rejimi ve geçici depolama yerleri ile gümrük hattı dışı eşya satış mağazalarında bulunan malların teslimi KDV'den istisnadır (3065 sayılı Kanun madde 16); mal Türkiye'ye girmediğinden verginin konusu da doğmamıştır (madde 1). Transit ticarette mal hiç Türkiye'ye gelmeden yurt dışında el değiştirir; işlem Türkiye'de yapılmadığından yine KDV yoktur. Fatura KDV'siz düzenlenir (213 sayılı Kanun madde 229).

İdare, antrepo rejimindeyken istisnalı satılan malın alıcı tarafından millileştirildikten sonra iade edilmesi halinde iade faturasında KDV hesaplanacağını, çünkü malın artık millileşmiş olduğunu söylüyor. Transit ticaret ve antrepo satışlarına ait faturalar tutar haddini aşıyorsa Ba-Bs bildirimine dahil edilir. Satış ihracat olmadığından ihracat kazancı indirimi de uygulanmaz.

Yanlış yapılan kayıt

Antrepo satışını ihracat sayıp yüklenilen KDV iadesi istemek
Borç
  • 136Diğer Çeşitli AlacaklarKDV iade alacağı
Alacak
  • 190Devreden KDV

Neden yanlış: Mal gümrük bölgesinden çıkmadı, satış ihracat değil; antrepo istisnası kısmi istisnadır ve iade hakkı doğurmaz. Zaten yüklenilen bir KDV de yoktur; iade talebi haksız iade olur ve cezalı geri alınır.

Bu şema şu soruların cevabı

  • Antrepodaki malın satışında KDV hesaplanır mı
  • Transit ticaret KDV'nin konusuna girer mi
  • Millileşmeden satılan mal Ba-Bs formunda bildirilir mi
  • Antrepo satışı ihracat sayılır mı
  • Transit ticarette fatura nasıl düzenlenir
  • Millileştikten sonra iade edilen antrepo malında KDV olur mu
  • Antrepodan yurt içine çekilen malın KDV'sini kim öder

Şema bizim düzenlememiz, dayanak resmî metin. Hesap planı ve madde metinleri kaynağından gelir; kaydın hangi hesaplara işleneceği ise yaygın uygulamadır ve işletmenizin hesap planına göre değişebilir. Yukarıdaki maddelerin bugünkü hâlini Mevzuat AI'da, aynı konuda idarenin ne dediğini Özelge AI'da görebilirsiniz.

← Bütün kayıt şemaları