Binek otomobil alışı ve amortismanı

Stok ve duran varlıkFaaliyeti araç kiralama olmayan işletme binek otomobil satın aldığında

Olay

Ocak 2026'da sıfır binek otomobil alındı: 1.600.000 TL bedel, 640.000 TL ÖTV, 448.000 TL KDV; toplam 2.688.000 TL. 2026 sınırları: gider yazılabilecek ÖTV+KDV 1.200.000 TL, amortismana esas bedel (vergiler hariç) 1.380.000 TL.

Muhasebe kaydı

Alış — bedel aktife, vergiler gidere
Borç
- 254Taşıtlar1.600.000 TL
- 770Genel Yönetim GiderleriÖTV+KDV 1.088.000 TL — sınırın içinde
Alacak
- 102Bankalar2.688.000 TL
Yıl sonu amortisman — kabul edilen kısım
Borç
- 770Genel Yönetim Giderleri1.380.000 × %20 = 276.000 TL
Alacak
- 257Birikmiş Amortismanlar (-)276.000 TL
Sınırı aşan bedelin amortismanı — KKEG
Borç
- 689Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar220.000 × %20 = 44.000 TL
Alacak
- 257Birikmiş Amortismanlar (-)44.000 TL

Dikkat

Binek otoda sınır ÜÇ tane: gider yazılabilecek ÖTV+KDV, amortismana esas bedel ve kullanım giderlerinde %70. Aracın tamamına amortisman ayırıp sınırı unutmak beş yıl süren bir KKEG hatasıdır. Faaliyeti kiralama ya da işletme olanlar sınırların dışındadır.

Vergisel değerlendirme

Binek otomobilde üç ayrı sınır çalışır ve her yıl yeniden değerlenir (2026: gider yazılabilecek ÖTV+KDV 1.200.000 TL; amortismana esas bedel vergiler hariç 1.380.000 TL, vergiler maliyete eklenmişse ya da ikinci elde 2.600.000 TL). ÖTV ve KDV sınıra kadar gider, aşan kısmı maliyettir; bedelin sınırı aşan kısmına düşen amortisman ise KKEG'dir (193 sayılı Kanun madde 40).

Binek otomobillerde ilk yıl KIST amortisman uygulanır: Ocak'ta alınan araç tam yıl, Temmuz'da alınan altı ay amortisman ayırır; kalan aylar son yıla eklenir (213 sayılı Kanun madde 320). Alış KDV'si zaten indirilemez; o ayrı bir şemada.

Kısıt kullanımda da sürer: yakıt, bakım, sigorta gibi giderlerin %70'i indirilir, %30'u KKEG'dir. Kira ile kullanılan binek otoda aylık kira sınırı ayrıca uygulanır.

Bu konuyu hesaplayın →

Yanlış yapılan kayıt

Sınırı uygulamayıp aracın tamamına amortisman ayırmak

Borç

770Genel Yönetim Giderleri1.600.000 × %20 = 320.000 TL — tamamı gider

Alacak

257Birikmiş Amortismanlar (-)320.000 TL

Neden yanlış: Amortismana esas bedel 1.380.000 TL ile sınırlı; aşan 220.000 TL'ye düşen 44.000 TL amortisman KKEG'dir. Tamamı 770'de kalıp beyannamede eklenmeyince matrah beş yıl boyunca her yıl 44.000 TL eksik çıkar.

Dayanağı

Madde 40 İndirilecek Giderler7578 s.K. ile ibare eklendi
Madde 320 b) Süre Bakımından7338 s.K. ile fıkra eklendi

Bu konunun bütün dayanaklarını dizelim →

Bu şema şu soruların cevabı

Binek otomobil amortismanı nasıl hesaplanır
Binek otonun ÖTV ve KDV'si gider mi yazılır maliyete mi eklenir
Amortismana esas bedel sınırını aşan otomobilde ne yapılır
Binek araç alışı hangi hesaba kaydedilir
Şirket aracının amortismanının ne kadarı KKEG olur
Binek otomobilde kıst amortisman uygulanır mı
Sınırı aşan araç bedelinin amortismanı nereye yazılır
İkinci el binek otomobilde amortisman sınırı farklı mı