Finansal kiralama (kiracı tarafında)
Olay
Şirket 4 yıllığına makine kiraladı: 48 taksit × 50.000 TL = 2.400.000 TL; makinenin rayiç bedeli 2.000.000 TL, faiz toplamı 400.000 TL. Süre sonunda mülkiyet kiracıya geçecek.
Muhasebe kaydı
- Sözleşme başlangıcıBorç
- 260Haklarveya ilgili duran varlık — kira ödemeleri toplamı
- 302Ertelenmiş Finansal Kiralama Borçlanma Maliyetleri (-)ertelenmiş faiz
Alacak- 301Finansal Kiralama İşlemlerinden Borçlarfinansal kiralama borçları
Dikkat
Kira ödemesi DOĞRUDAN GİDER DEĞİLDİR: varlık kiracının aktifine girer, amortismanı KİRACI ayırır ve ödemenin faiz kısmı gider yazılır. Tüm taksiti gider yazmak, hem gideri hem amortismanı çift saydırır.
Vergisel değerlendirme
Finansal kiralamada varlık KİRACININ aktifine girer: kira ödemelerinin bugünkü değeri ya da rayiç bedelden düşük olanıyla kaydedilir, amortismanı kiracı ayırır; kiralayan ise alacak kaydeder (213 sayılı Kanun mükerrer madde 290). Taksitin faiz kısmı ödendikçe gider, anapara kısmı borç ödemesidir.
İlk yılın faizi varlığın maliyetine eklenir, sonraki yılların faizi giderdir. Finansal kiralama faizi finansman gider kısıtlamasına girer (5520 sayılı Kanun madde 11). KDV her taksit faturasında doğar; kiralanan malın niteliğine göre %1 ya da %20 uygulanır ve alıcı tarafından indirilir.
Yanlış yapılan kayıt
- 770Genel Yönetim Giderleri50.000 TL — “kira”
- 191İndirilecek KDV
- 102Bankalar
Neden yanlış: Varlık aktifleştirilmemiş olur: amortisman da faiz de kaydedilmez, taksitin anapara kısmı gider sayılır. İlk yıllarda gider fazla, sonrakilerde eksik çıkar; inceleme kaydı düzelttirip ilk yılların matrah farkını cezalı ister.
Dayanağı
- Mükerrer Madde 290 Finansal kiralama işlemlerinde değerleme4842 s.K. ile eklendi
Bu şema şu soruların cevabı
- Finansal kiralama nasıl kaydedilir
- Leasing kira ödemesi doğrudan gider yazılır mı
- 301 ve 302 hesaplar leasingde nasıl çalışır
- Kiralanan varlığa amortisman kim ayırır
- Kiralanan varlık kimin aktifinde izlenir
- 301 ve 302 hesaplar nasıl çalışır
- Taksitin faiz kısmı gider yazılır mı
- Sözleşme başında hangi kayıt yapılır