Senetli alacak ve borçlarda reeskont
Olay
Yıl sonunda portföyde 31 Mart vadeli 500.000 TL'lik müşteri senedi, 28 Şubat vadeli 300.000 TL'lik borç senedi var. Senetlerde faiz oranı yazmıyor; TCMB avans faizi uygulanacak.
Muhasebe kaydı
- Alacak senedi reeskontuBorç
- 657Reeskont Faiz Giderleri
Alacak- 122Alacak Senetleri Reeskontu (-)
- Borç senedi reeskontuBorç
- 322Borç Senetleri Reeskontu
Alacak- 647Reeskont Faiz Gelirleri
Dikkat
Alacak senetleri için reeskont YAPILIRSA borç senetleri için de yapılması ZORUNLUDUR. Yalnız alacak tarafını reeskonta tabi tutmak matrahı haksız düşürür. Senede bağlı olmayan alacağa reeskont ayrılamaz.
Vergisel değerlendirme
Vadesi gelmemiş senede bağlı alacak ve borçlar, değerleme günü kıymetine indirgenebilir (213 sayılı Kanun madde 281 ve 285): senette faiz oranı yoksa Merkez Bankası avans faizi, iç iskonto yöntemiyle ve vadeye kalan gün üzerinden uygulanır. Alacak senetleri reeskonta tabi tutulursa borç senetleri için de ZORUNLUDUR.
Reeskont gideri o yıl matrahtan düşer, ertesi yıl aynı tutar gelir yazılır (ters kayıt); yani vergi ertelemesidir. Senede bağlı olmayan alacak, vadeli çek dışındaki cari hesap ve teminata verilmiş senetler reeskonta konu olmaz; vadeli çeklere reeskont uygulanabilir. Şüpheli alacaklar reeskont dışıdır.
Yanlış yapılan kayıt
- 657Reeskont Faiz Giderlerialacak senedi reeskontu — borç senetleri yok
- 122Alacak Senetleri Reeskontu (-)
Neden yanlış: Borç senetlerinin reeskontu (322/647) yapılmayınca gelir eksik, matrah haksız düşük çıkar; kanun ikisini birlikte ister. İnceleme borç senetlerinin reeskont gelirini matraha ekler.
Dayanağı
- Madde 281 Alacaklar5228 s.K. ile ibare değişti
- Madde 285 Borçlar3239 s.K. ile eklendi
Bu şema şu soruların cevabı
- Reeskont kaydı nasıl yapılır
- Alacak senedi reeskontu zorunlu mu
- Sadece alacak senetlerine reeskont yapabilir miyim
- Senede bağlı olmayan alacağa reeskont ayrılır mı
- 122 ve 322 hesaplar ne işe yarar
- Vadesi gelmemiş senetler dönem sonunda nasıl değerlenir
- 657 ve 647 hesaplar ne zaman çalışır
- Borç senedine de aynı işlem yapılmalı mı
- Senetsiz alacağa da uygulanır mı