Verilen ve alınan teminat
Olay
Şirket kiraladığı depo için üç aylık kira tutarında 90.000 TL depozito verdi; kendisi de bayisinden 50.000 TL nakit teminat aldı. İkisi de iade edilecek.
Muhasebe kaydı
- Depozito verilmesiBorç
- 226Verilen Depozito ve Teminatlar
Alacak- 100Kasaveya 102
- Depozito alınmasıBorç
- 100Kasa
Alacak- 326Alınan Depozito ve Teminatlar
Dikkat
Depozito GİDER DEĞİL ALACAKTIR; iade edilecek bir tutarı gidere yazmak matrahı haksız düşürür. Teminat MEKTUBU ise bilanço dışıdır, nazım hesaplarda izlenir.
Vergisel değerlendirme
Depozito iade edilecek bir tutardır: veren için alacak (226), alan için borç (326); gider ya da gelir değildir (213 sayılı Kanun madde 285). Bir teslim ya da hizmetin karşılığı olmadığı için KDV'ye de tabi değildir. Kira ile mahsup edildiği anda kira gideri doğar; kira stopajı ve varsa KDV o zaman hesaplanır.
Yabancı para depozitolar dönem sonunda kurla değerlenir (madde 280). Teminat MEKTUBU ise bilanço dışıdır: nazım hesaplarda izlenir, yalnızca bankaya ödenen komisyonu gider yazılır. Alınan teminat gelir yazılırsa ya da verilen gider yazılırsa matrah yanlış yönde bozulur.
Yanlış yapılan kayıt
- 770Genel Yönetim Giderlerikira gideri 90.000 TL
- 102Bankalar
Neden yanlış: İade edilecek tutar gider değildir; matrah 90.000 TL haksız düşer. Üstelik kira gideri sayılınca stopaj eksik kalır; iade geldiğinde de gelir yazmak gerekir ve iki dönemin matrahı birden yanlış olur.
Bu şema şu soruların cevabı
- Verilen depozito nasıl kaydedilir
- 226 ve 326 hesaplar ne zaman çalışır
- Teminat mektubu bilançoda görünür mü
- Kira depozitosu gider yazılabilir mi
- İade edilmeyen teminat ne olur
- Nakit teminat ile teminat mektubu farkı ne
- Teminat bir yıldan uzunsa hangi hesap