Ücretin tahakkuk ettiği yıl ile ödendiği yılın ayrılması

Ücret ve stopajAralık ücreti Ocak'ta ödendiğinde ya da geçmiş aylara ait fark ücret toplu ödendiğinde

Olay

Şirket Aralık maaşlarını (brüt 400.000 TL) 5 Ocak'ta ödedi. Ayrıca toplu sözleşmeyle Eylül'den geçerli zam Şubat'ta kararlaştırıldı ve beş aylık 120.000 TL fark Şubat maaşıyla ödendi.

Muhasebe kaydı

Aralık bordrosu — Aralık gideri, stopaj Aralık muhtasarında
Borç
- 770Genel Yönetim Giderleri400.000 TL — brüt
Alacak
- 335Personele Borçlarnet
- 360Ödenecek Vergi ve Fonlargelir ve damga vergisi
- 361Ödenecek Sosyal Güvenlik KesintileriSGK kesintileri
Ocak'ta ödeme
Borç
- 335Personele Borçlarnet
Alacak
- 102Bankalar
Geçmiş aylara ait fark ücretin toplu ödenmesi — ödendiği ayın matrahına
Borç
- 770Genel Yönetim Giderleri120.000 TL — fark
Alacak
- 335Personele Borçlarnet
- 360Ödenecek Vergi ve Fonlarvergi — ödeme ayı kümülatifiyle

Dikkat

Aylık maaş için tahakkuk ve ödeme aynı ay kabul edilir: Aralık bordrosu Aralık'ta düzenlenir, stopaj Aralık muhtasarında beyan edilir, gider Aralık'ındır; ödemenin Ocak'a sarkması bunu değiştirmez. GEÇMİŞ AYLARA AİT FARK ise farklıdır: toplu ödendiği ayın ücreti sayılır ve o ayın kümülatif matrahıyla vergilenir; geçmiş ayların bordroları düzeltilmez.

Vergisel değerlendirme

Ücret stopajı nakden ya da hesaben ödeme anında yapılır (193 sayılı Kanun madde 94); aylık ücretin bordroyla tahakkuku hesaben ödemedir, kesinti tahakkuk ayında doğar ve o ayın muhtasarına girer (213 sayılı Kanun madde 238). Ödemenin izleyen ayda yapılması stopajı ve gideri kaydırmaz; gider tahakkuk esasına göre Aralık'ındır (madde 40).

İdare, ücret ödemesinin tahakkuk ve ödemesi hangi ayda yapılmışsa o ayın ücreti sayılacağını söylüyor: geçmiş aylara ait fark toplu ödendiğinde ödendiği ayın kümülatif matrahına eklenir ve o ayın dilimiyle vergilenir; geçmiş ayların beyannameleri düzeltilmez. Kümülatif matrah takvim yılı başında sıfırlanır; Ocak'ta ödenen Aralık ücreti Aralık bordrosunda tahakkuk ettiğinden eski yılın matrahında kalır (madde 61).

Yanlış yapılan kayıt

Ocak'ta ödendi diye Aralık maaşını Ocak bordrosuna almak

Borç

770Genel Yönetim Giderleri400.000 TL — Ocak

Alacak

335Personele Borçlarnet
360Ödenecek Vergi ve Fonlarvergi — Ocak kümülatifi

Neden yanlış: Aralık'ın gideri Ocak'a kayar, eski yılın matrahı 400.000 TL fazla çıkar; Ocak'ta iki aylık ücret üst üste binince çalışanlar yılın dilimlerini erken tüketir. Aralık muhtasarı da eksik verilmiş olur.

Dayanağı

Madde 94 Vergi Tevkifatı7524 s.K. ile bent eklendi
Madde 40 İndirilecek Giderler7578 s.K. ile ibare eklendi
Madde 238 Ücret Bordrosu4369 s.K. (kanun kabul tarihi) ile ibare değişti
Madde 61 Ücretin Tarifi7103 s.K. ile bent eklendi

Ücret ödemesinin tahakkuk ve ödemesi hangi ayda yapılmışsa o ayın ücreti sayılır2024-05-08 · 38418978-120[61-2023/7]-249288

Bu konunun bütün dayanaklarını dizelim →

Bu şema şu soruların cevabı

Aralık maaşı Ocak'ta ödenince hangi yılın gideri
Geriye dönük ücret farkı hangi ayın matrahına girer
Kümülatif vergi matrahı yıl başında sıfırlanır mı
Ödenmeyen ücretin stopajı beyan edilir mi
Ücret tahakkuku ile ödemesi ayrı yıllara düşerse ne olur
Toplu ödenen geçmiş ay ücretlerinde vergi dilimi nasıl uygulanır
Ücret gideri tahakkuk esasına mı bağlı